Jakie okucia montuje się do szkła?

Do szkła montuje się przede wszystkim okucia punktowe, liniowe i systemowe zaprojektowane tak, by bezpiecznie przenosiły obciążenia i nie uszkadzały tafli. W praktyce używa się zawiasów do drzwi szklanych, zacisków i łączników, profili do ścian systemowych, ryglów i zamków, klamek, gałek, samozamykaczy, prowadnic do drzwi przesuwnych, rotuli do mocowań punktowych, odbojnic, ograniczników, a także uszczelek i dystansów. Poniżej znajdziesz klarowny przegląd najważniejszych kategorii wraz z wymaganiami montażowymi i praktycznymi wskazówkami.

Przeczytaj również: Jakie korzyści płyną z użycia produktów ADR w specjalistycznym myciu i odtłuszczaniu?

Najczęściej stosowane okucia do szkła – przegląd rozwiązań

Zawiasy do drzwi szklanych (ścienne i szklano‑szklane) umożliwiają montaż drzwi bez ościeżnicy. Występują w wariantach z regulacją docisku, z funkcją pozycjonowania 0°/90°, a także jako zawiasy wahadłowe. Dobór zawiasu uzależnia się od masy i szerokości skrzydła oraz grubości szkła (zwykle 8–12 mm hartowane, ewentualnie 10.10 VSG hartowane).

Przeczytaj również: Dlaczego warto inwestować w estetyczne wiaty śmietnikowe dla wspólnot mieszkaniowych?

Samozamykacze i zawiasy z funkcją domyku stabilizują pracę drzwi i wydłużają żywotność okuć. Do szkła stosuje się głównie samozamykacze podłogowe z osiami wrzeciona lub belkowe montowane nad drzwiami; alternatywnie zawiasy sprężynowe z regulowanym momentem.

Przeczytaj również: Jakie są najważniejsze aspekty bezpieczeństwa przy uszczelnianiu szamb betonowych?

Zamki, rygle, zaczepy do szkła mają gniazda i szczęki dostosowane do tafli bez nawierceń lub z precyzyjnie wykonanymi otworami. Występują w wersjach WC, patent, z wkładką euro, a w systemach biurowych – jako rygle hakowe i elektrozaczepy współpracujące z kontrolą dostępu.

Klamki, gałki, pochwyty do drzwi szklanych montuje się przezotworowo lub zaciskowo. Powierzchnie wykończeń (stal nierdzewna, czarny mat, chrom) dobiera się do stylu i wymogów higienicznych.

Okucia przesuwne obejmują prowadnice, wózki, tory i hamulce. Systemy bezprogowe z miękkim domykiem nadają się do sal konferencyjnych i witryn. Przy większych gabarytach stosuje się zestawy wielowózkowe i profile nośne.

Okucia do ścian szklanych to profile bazowe (U, H), łączniki kątowe, słupki i rozpórki. Pozwalają zbudować pełnowymiarowe przegrody bez ramy, z estetycznymi maskownicami oraz uszczelnieniem szczelinowym.

Mocowania punktowe (rotule) służą do zawieszania tafli na elewacjach, balustradach i zadaszeniach. Wymagają szkła hartowanego lub hartowanego laminowanego z nawierceniami pod stożkowe tuleje i podkładki elastomerowe.

Okucia do kabin prysznicowych (zawiasy z podnoszeniem, łączniki, uszczelki magnetyczne) pracują w środowisku wilgotnym – stąd częsta specyfikacja stali 316 i podwyższona odporność na korozję.

Odbojnice, ograniczniki, progi opadające zabezpieczają krawędzie szkła i posadzki, tłumią hałas oraz minimalizują ryzyko pęknięć przy uderzeniu skrzydłem.

Dobór okuć do rodzaju szkła i zastosowania

Do drzwi i przegród używa się głównie szkła hartowanego ESG (8–12 mm) lub hartowanego laminowanego VSG (np. 55.2, 66.2) tam, gdzie wymagana jest podwyższona odporność i retencja odłamków. Okucia muszą być kompatybilne z grubością tafli i typem krawędzi (szlif KPO, faza). Nie wolno stosować elementów, które generują punktowy nacisk bez podkładek elastomerowych.

W biurach i obiektach użyteczności publicznej dobiera się okucia z certyfikatami użytkowania intensywnego (np. klasy zgodne z EN 1154 dla samozamykaczy, EN 1935 dla zawiasów, EN 1527 dla systemów przesuwnych). W łazienkach i strefach SPA preferowana jest stal nierdzewna 304/316 oraz uszczelnienia odporne na chemię.

Na zewnątrz i w strefach wejściowych zaleca się powłoki o zwiększonej odporności korozyjnej (PVD, anoda) oraz okucia z regulacją, które kompensują ruchy podłoża i rozszerzalność cieplną szkła.

Montaż okuć do szkła – zasady, które zapobiegają uszkodzeniom

Okucia do szkła mocuje się na podstawie kart technicznych producenta, zachowując minimalne odległości od krawędzi i narożników. Otwory wierci się wyłącznie przed hartowaniem – szkło po hartowaniu jest nienawiercalne. Siły dokręcania ustala się momentem z użyciem klucza dynamometrycznego, a między metalem a szkłem zawsze stosuje się wkładki elastomerowe lub folię EPDM.

Przy rotulach i zaciskach liniowych konieczne jest równomierne dociśnięcie i zastosowanie podkładek dystansowych. W drzwiach przesuwnych dokładność poziomowania torów wpływa na żywotność wózków i komfort ruchu. W drzwiach rozwieranych kluczowe jest ustawienie luzów technologicznych: szczelina pionowa zwykle 3–5 mm, dolna 6–10 mm (lub próg opadający).

Bezpieczeństwo i normy – na co zwrócić uwagę przy projektowaniu

W strefach ewakuacyjnych stosuje się okucia antypaniczne i zamki współpracujące z systemami kontroli dostępu. Szkło powinno mieć znakowanie i atesty, a montaż – protokół regulacji samozamykaczy i pomiarów luzów. Przy balustradach i zadaszeniach obciążenia wiatrem/naporem uwzględnia się w doborze rotul i grubości szkła.

Jeśli w obiekcie planujesz automatyzację drzwi, przewidź przewody pod siłowniki elektryczne, kontaktrony oraz elektrozaczepy jeszcze na etapie projektu. Ułatwia to integrację z kontrolą dostępu i systemami BMS.

Praktyczne przykłady doboru okuć

Drzwi jednoskrzydłowe 900 × 2100 mm, szkło ESG 10 mm: dwa zawiasy ścienne z regulacją, zamek z wkładką euro, pochwyt 600 mm, samozamykacz podłogowy 80–105 kg, odbojnik podłogowy.

Ścianka szklana w biurze z drzwiami przesuwnymi: profil bazowy U z uszczelką, tor górny z wózkami 2 × 80 kg, miękki domyk jednostronny, zamek hakowy w słupku, szczotki doszczelniające.

Kabina prysznicowa: zawiasy podnoszone 2 szt., łącznik kątowy, uszczelki magnetyczne 180°, próg listwowy, gałka/pochwyt, stal 316.

Jak kupować okucia do szkła – kryteria wyboru dla inwestora i wykonawcy

• Parametry nośności: masa tafli, szerokość skrzydła, częstotliwość użycia.
• Kompatybilność ze szkłem: grubość, typ (ESG, VSG), rozstawy otworów.
• Odporność korozyjna: klasa środowiska, rodzaj powłoki i stali.
• Regulacje i serwis: możliwość mikroregulacji, dostępność części.
• Estetyka: wykończenia, minimalizm okuć punktowych, ukryte prowadnice.
• Zgodność z normami i wymaganiami PPOŻ/ewakuacyjnymi.

Najczęstsze błędy i jak ich uniknąć

Niedopuszczalne jest wiercenie w szkle po hartowaniu, dobór zawiasów poniżej wymaganej nośności i zaciskanie tafli bez podkładek. Błędem bywa też brak dylatacji przy systemach liniowych, zły dobór samozamykacza do masy skrzydła oraz pominięcie odbojników, co naraża szkło na uderzenia.

Warto zamówić komplet okucia + szkło według jednego rysunku wykonawczego, co eliminuje rozbieżności w rozstawach otworów i skraca montaż na budowie.

Wsparcie i dostawy dla instalatorów B2B

Jeśli potrzebujesz doboru technicznego, kart produktowych i terminowych dostaw, skontaktuj się z lokalną hurtownią okuć. Jako firma B2B oferujemy doradztwo, kompletację zamówień i systemy pod projekty – od zawiasów, przez zamki i samozamykacze, po siłowniki elektryczne i kontrolę dostępu. Sprawdź rozwiązania na stronie akcesoriów i okuć do szkła dla inwestycji.